MENİ TAQİP ETELERMİ?

Siziñ taqip etilmegeniñizni nasıl teşkermek mümkün

Dijital tehnologiyalar devrinde şahsiylik ve telükesizlik meseleleri pek müimdir. Siziñ cihazlarıñız taqip ve diñlev aletine çevirilmegeninden eminsiñizmi? Keliñiz, üçünci şahıslarnıñ sizni taqip ete bilecek eñ yayğın vastalarını teşkerip baqayıq.

Telefon qonuşuvlarını diñlev

Usullardan biri - mobil bağ ağında yapılğan telefın qonuşuvlarınıñ diñlenmesidir. Silâlı qurulışlar tahqiqat çerçivesinde bu kibi diñlevlerni keçire bile. Ukrayinanıñ vaqtınca işğal etilgen topraqlarında işğalciler içün tsenzura añlayışı yoq ve izinler kerekmey.
Böyle bir diñlevni belgilemek aman-aman imkânsızdır – siz iç bir gürültü ya da ses eşitmezsiñiz, çünki siziñ sesiñiz yalıñız operatornıñ ağından ya da serverlerinden alına.
Özüni qorçalamaq içün, Signal, WhatsApp ve Facebook Messenger kibi telükesiz mesajlaşma vastalarını qullanmaq kerek.

Mikrofon vastasınen diñlev

Diger usul - smartfonıñıznıñ mikrofonına bağlanuv. Eger cihazda casuslıq yazılımı ya da virus olsa, cinayetçiler uzaqtan mikrofonnı açıp, etrafta olğanlarnı diñley bileler. Er kesni diñlemege mümkün, em telefon vastasınen, em de messencer vastasınen laf etseñiz bile.
Aqıllı telefonlarda böyle bir telükeni tapacaq olsañız, Gizlilik Sazlamalarına kirmege kerek. Mikrofon qullanuvına izin berilgen ilâvelerniñ cedvelini tapıp, şübeli programmalar içün bu funktsiyanı qapatıñız.

Android cihazlarında ilâvelerniñ mikrofonğa irişim izinlerini nasıl baqmaq:

Android cihazıñızda "Sazlamalar"nı açıñız.
"Gizlilik" ya da "Gizlilikniñ qoruvı" bölügine kiriñiz. Onıñ adı Android versiyasına köre deñişe bile.
Gizlilik bölüginde "Ruhsetler" ya da "Qullanmalarda ruhsetler" maddesini tapıñız.
Ruhsetler cedvelini açıñız ve mında mikrofon qullanuvına kiriñiz, adetince o "Mikrofon" qısmında buluna.
Bu bölükni açıñız ve mikrofonğa kirmege izni olğan bütün ilâvelerniñ cedvelini baqıp çıqıñız.
Mında şübeli ya da kerekli olmağan er bir ilâveniñ mikrofon ruhsetini qapata bilesiñiz.

Bazı istisalcılarnıñ qullanma ruhsetlerini idare etmek içün öz mahsus menüleri ola bile, amma umumen ruhsetlerni körme ve idare etme printsipi tasvirlengenine oşay.
Eger bu nasıldır mahsus ve paalı programma olsa, onı tapıp olamazsıñız.

iPhone'da ilâvelerniñ mikrofonğa kiriş izinlerni böyle etip deñiştirmek mümkün:

iPhone'ıñızda "Sazlamalar"nı açıñız.
"Gizlilik ve havfsızlıq"nı saylañız.
Gizlilik ve telükesizlik bölüginde "Mikrofon"nı tapıñız.
"Mikrofon"ğa bassañız, yüklengen bütün ilâvelerniñ cedvelini körersiñiz, mında mikrofon qullanuvına ruhset berüv işaretleri de bar.
Kerekli ilâvelerge mikrofon qullanuv izni bermek içün qarşısında kerekli işaretke basıñız.
Bundan da ğayrı, mikrofon ruhsetleriniñ bu cedvelini daima közden keçirmek ve olarnı endi qullanmağan qullanmalar içün qapatmaq faydalıdır. Bu siziñ gizliligiñizni qorçalamağa yardım eter.
Bundan da ğayrı, batareyanı eñ çoq işletken qullanmalarnıñ cedveline ve internet masraflarına diqqat etiñiz - casus programmaları çoq energiya sarf eteler.
Böyle ‘’casuslarğa’’ arasında ‘’qanuniy’’ qullanmalar da ola bile, meselâ, uzaqtan kiriş programması (RAT) ve böyle funktsionallikke malik olğan başqaları.
Onıñ vastasınen ücümciler siziñ cihazıñıznı idare ete bileler, şu cümleden siz bilmeden mikrofonlarnı ve kameralarnı çalıştıra bileler. Onıñ içün qullanmalarnı tek resmiy menbalardan endiriñiz, birisinden yardım etmesini istegen olsañız da programmalarnı yüklegeninde onıñ neler yapqanını nezaret etiñiz.
İşançlı antivirus programmasını qullanıñız ve sistemanı zararlı virüslerge daima teşkeriñiz.
Eger siziñ cihazıñızda böyle programmalar yerleştirilgeninden şübelenseñiz, zavod sazlamalarına sıfırlav olarnı temizlemekte yardım ete bile. Bunı yapmazdan evel, mıtlaq malümatıñıznıñ kopiyasını yapmaq kereksiñiz, çünki sıfırlama onı qaytalmaycaq şekilde yoq etecek.
Cihazlarıñıznı taqipten ve dijital casuslıqtan qorçalañız! Diqqatlı oluñız ve bütün cihazlarıñızdaki gizlilik parametrlerini közetiñiz.
Nadiyno mütehassısları siziñ raqamlı havfsızlıq sualleriñizge aftada yedi kün cevap bereler. Nadiyno-nıñ bedava telefon hattınen bağlanıñız.

Bulunuv yerini taqip etüv

Şahsiy malümat içün telüke - ve bulunuv yeriñizniñ bir qaç yolnen taqip etilmesi. Yañlışlıqnen Google Maps ve başqa qullanmalar vastasınen yerleşüv malümatıñıznı paylaşıp-paylaşmağanıñıznı teşkeriñiz. Suiqastçılar ayrıca siziñ yerleşken yeriñizni közetmek içün casus programmalarını da qoya bileler. Qullanmalarnıñ ruhsetlerini diqqatnen baqıp çıqıñız ve şübeli şeylerni yoq etiñiz.

Android-cihazıñızda geolokatsiyağa kirmek içün qullanmalarnıñ ruhsetlerini nasıl etip teşkermek ve deñiştirmek mümkün:

Android-de ‘’Sazlamalar’ qısmını’ açıñız.
"Ruhsetler" ya da "Ruhsetlernen idare etüv" maddelerini tapmaq kerek.
İzinler cedvelinde "Bulunuv yeri" ya da "Bulunuv yerine irişim" kibi maddelerni tapıñız.
Bu bölükni açıñız - anda yerleştirüvge irişim aqqı olğan bütün ilâvelerniñ cedvelini teşkeriñiz.
Bu qısımda, yüklengen er bir ilâveniñ bulunuv yerini belgilev ruhsetini aça bilesiñiz ya da qapata bilesiñiz.
Adet üzre 3 ruhset berüv variantı bar: "Er vaqıt ruhset ber", "İlâveni qullanuv vaqtında ruhset ber" ve "Yasaq et".
Bulunğan yeriñizni paylaşmağa istemeysiñiz, bu bölükte yerleşüv servislerini bütünley söndürmek mümkün.
iPhone ilâveleri içün geolokatsiyağa irişim izinlerini nasıl teşkermek ve deñiştirmek:
iPhone'ıñızda "Sazlamalar"nı açıñız. "Gizlilik ve havfsızlıq"nı saylañız.
Gizlilik ve telükesizlik bölüginde
"Geolokatsiya hızmetleri"ni tapıñız.
"Geolokatsiya hızmetleri"ne bassañız, geolokatsiyanı açmaq/qapatmaq içün global bir almaştırıcı körülecektir.
Aşağıda yerleşüvge irişim aqqı olğan bütün ilâvelerniñ cedveli bar.
Geolokatsiyağa irişim tertibatını deñiştirmek içün ilâvege basıñız. Adet üzre 3 variant bar: "Kelecek sefer sora", "Qullanuv vaqtında" ve "İç bir vaqıt".
Er bir qullanma içün kerekli ruhset variantını seçip alıñız.
Bundan ğayrı, bu bölükte geolokatsiyanıñ gizlilik sazlamaları bar, meselâ, arqa rejiminde çalışqan sistemalıq hızmetler içün geopoziciyağa irişim yasaq etilmesini belgilemek mümkün.
Diqqat etiñiz ki, geolokatsiyanı qapatsañız bile, cep telefonı operatorı siziñ bulunğan yeriñizni bilecek.
Cihazlarıñıznı raqamlı casuslıqtan qorçalañız! Bütün cihazlarıñızda şahsiy malümatnı qorçalamaq içün diqqatlı oluñız.
Nadiyno mütehassısları yedi kün devamında raqamlı telükesizlik suallerine cevap bere. Nadiyno bedava telefon hattına muracaat etiñiz.


Nadiyno - er bir ukrayinalı İnternette telükesizlik meselesinde mütehassıs mesleatını ala bilecek ilk bedava telefon hattıdır. nadiyno.org ya da Nadiyno Facebook saifesine muracaat etiñiz.
Nadiyno ekspertleri Ukrayina vatandaşları, jurnalistler, göñülliler ve ükümetke bağlı olmağan teşkilâtlarğa şahsiy ve korporativ onlayn-telükesizliknen bağlı mesleatlar bere. Hat aftanıñ yedi künü çalışa.